Kokuyu algılamak belki sezgisel gibi görünebilir, görmüyorsunuz duymuyorsunuz, sanki somut bir şey yok gibi ama var. New York Langone Tıp Merkezi’nde çalışan araştırmacılar belirli kokuları hatırlamanın uykunun derin evresinde esnasındaki beynin öğrenme, işleme ve hatırlama yeteneklerine bağlı olduğunu buldular.

Koku duyusu Alzheimer hastalığı gibi nörodejeneratif hastalıklarda beynin yitirdiği ilk işlevlerden biri. Eğer beynin kokuyu nasıl algıladığı, işlediği ile ilgili daha fazla bilgi edinebilirsek hafızayı hedef alan nörodejeneratif hastalıkları tedavi etmeye de bir adım daha yaklaşabiliriz. Araştırmacılar farelerle yaptıklarda deneylerde bir önceki gün koklatılan kokuların uyku sırasında tekrar verildiğinde koku hafızasının güçlendiğini gördüler. Kokunun uyku sırasında tekrar verilmesi bu kokuya ait hafızayı derinleştirdi.

Fareler uyanıkken öğrendikleri bir kokunun derin uyku evresinde onlara tekrar koklatıldığında, farelerde o kokuya ait hafızanın bir önceki güne göre daha da güçlendiği ortaya çıktı. Bunun araştırmacılar bir grup fareye uyku sırasında belirli bir koku verdiler, bir gruba da uykularında herhangi bir koku koklatmadılar.

Araştırma ekibi farelere uykularında daha önce öğrenmedikleri bir koku verdiklerinde fareler birçok koku karşısında yanlış anılar ürettiler. Bilim insanları farelere verdikleri kimyasal maddelerle derin uyku evresinde nöronların birbirleriyle etkileşimini engellediklerinde, koku hafızası zarar gördü.

Fareler önce koşullandırılarak belli kokuları tanımak üzere eğitildi. Beyinlerinin koku bölümüne elektrotlar yerleştirilerek araştırmacılar farklı kokular verildiğinde farelerin beyinlerinde oluşan elektrik sinyallerini tespit ettiler. Araştırmacılar bu kokuları uyku esnasında da vererek derin uyku manipülasyonun farelerdeki etkisini görmeye çalıştılar.

Fareler uyanıkken bir koku öğrendikten sonra uyku sırasında başka bir koku algıladıklarında ertesi gün o kokuyu diğer kokulardan ayırt edemez hale geldi. Bu durum uyku sırasında beynin koku merkezinde büyük çaplı oynamalara gidebileceğimizi gösteriyor. Bu araştırma koku hafızasının uyku esnasında değiştirebilmesinden fazlasını gösteriyor. Uykuda koku hafızası üzerinde oynama yapabiliyorsak başka hafıza türlerinde de belki ilerde oynama yapabiliriz. Kötü anılarınızı 3 seanslık derin uyku terapisiyle silmek istemez miydiniz?

Metin Saraç 0 32 16 Nisan 2014
0 beğeni - 0 Yorum